SARAYBOSNA
Bosna savaşı sırasında, merhum Devlet Başkanı Aliya İzzetbegoviç'i havaalanında esir alarak Devlet Başkanlığı binasını ele geçirmek isteyen Sırplara karşı Bosna ordusunun eski Yugoslav ordusuna ağır kayıp verdirdiği ''Dobrovolyaçka'' olayı, 20. yıl önce bugün yaşandı.
Zamanında Avrupa'nın en büyük 4. büyük ordusu Yugoslav Halk Ordusu'nun (JNA) bütün planları, 2-3 Mayıs tarihlerinde 1 Mart'ta bağımsızlığını ilan eden Bosna-Hersek'in başkenti Saraybosna'da gösterilen büyük bir direnişle altüst oldu. Merhum Aliya İzzetbegoviç, o dönem tercümanı olan kızı Sabina Berberoviç ve dönemin Başbakanı, şimdiki Dışişleri Bakanı Zlatko Lagumciya havaalanında JNA birlikleri tarafından kaçırılarak Lukavitsa'daki askeri birliğe götürüldü. Bosna'nın ve Saraybosna'nın esas direnişi bu tarih itibariyle başladı.
Ancak Saraybosna'nın gerçek direnişi bu tarih itibariyle bir kez daha başladı. İşgalcilerin kuşatması sonucu tam 1335 gün, silahsız, gıdasız, susuz, elektriksiz ve doğalgazsız kalan başkent Saraybosna, bu direnişin bedelini ağır şekilde ödedi. 44 ay sürecek başkent Saraybosna'nın kuşatılmasında, 1600'ü çocuk olmak üzere 11 bin 541 kişi eski Yugoslav Ordusu (JNA) ve şu an Lahey'deki mahkemece yargılanan Radovan Karaciç'in başkanlığını yaptığı Sırp Demokrat Partisi'nin (SDS) yanlıları tarafından katledildi.
Savaş döneminin Devlet Başkan Yardımcısı olan ve önceki yıl ''Dobrovoljaçka'' olayı nedeniyle İngiltere'de tutuklandıktan sonra serbest bırakılan Eyüp Ganiç, AA muhabirine yaptığı açıklamada, JNA Özel Birimleri'nin Cumhurbaşkanlığı binasını ele geçirmek için geldiğini anlatan Ganiç, ''Fakat biz, Saraybosna'yı korumayı başardık. Ondan sonra Cumhurbaşkanımız Aliya İzzetbegoviç kaçırıldı ve dram devam etti. Benden, onun yerine geçmem istendi ve elimizden gelen her şeyi yaparak Aliya İzzetbegoviç'i kurtarmayı başardık. Bu bizim için büyük bir başarıya imza attığımız gündü, çünkü Saraybosna'yı ve Cumhurbaşkanımızı korumayı başarmıştık. Sırbistan için, o gün 'Büyük Sırbistan' fikrinin kaybolduğu gündür'' dedi.
Sırp asıllı Bosna ordusunun generali Jovan Divjak
Savaş döneminde Bosna ordusunun Sırp asıllı üst düzey generali olan ve geçen yıl ''Dobrovoljaçka'' olayları nedeniyle Sırbistan'ın şikayeti üzerine Viyana'da tutuklandıktan sonra serbest bırakılan Jovan Divjak, 2-3 Mayıs tarihleriyle ilgili olarak, ''Bence, o günler Saraybosna'nın en zor günleriydi. Saraybosna'ya yapılan saldırı, özellikle sanayi tesislerine, kent iletişim tesislerine, hastanelere, eğitim tesislerine. O anda, JNA'nın niyeti şehri işgal etmekti'' diye konuştu.
Divjak, ayrıca Sırbistan'ın, Bosna Sırp Cumhuriyeti'nin ve AB'nin hala kendisini, Eyüp Ganiç'i ve savaş dönemindeki Bosna ordusunun efsanevi komutanlarından Atif Dudakoviç'i tutuklamak istediklerini söyledi.
Senad Hacıfeyzoviç
Dünya, Saraybosna'da 20 yıl önce 2-3 Mayıs tarihlerinde ''gazetecilik tarihine'' damgasını vuracak önemli bir olaya tanıklık etti. Bosna-Hersek'in ünlü gazetecisi Senad Hacıfeyzoviç, bombalar altındaki kentte saatlerce canlı yayın yaparak merhum Aliya'nın esir alındığını tüm dünyaya duyurdu. Hacıfeyzoviç, esir olan merhum Aliya İzzetbegoviç'i ve Cumhurbaşkanını esir alan Sırp generali canlı yayına bağladı.
Bombaların isabet ettiği televizyonda canlı yayınını devam ettiren Hacıfeyzoviç, Cumhurbaşkanlığı üyeleri Styepan Klyuiç, Eyup Ganiç, Fikret Abdiç'le de merhum İzzetbegoviç ve Yugoslav Ordusu Generali Voyislav Curcevats'la canlı yayında konuşturdu ve ''müzakereci'' rolü üstlendi.
Bosna-Hersek'te şu anda yayın yapan ''Face TV''nin sahibi olan ve bu olaylarla ilgili ''Canlı Yayında Savaş'' adlı kitabı kaleme alan Senad Hacıfeyzoviç, şunları kaydetti:
''Bilmeniz lazım ki bu canlı yayın dünyanın en inanılmaz televizyonculuk ve habercilik olayıydı. Bazıları Irak'ta ve Afganistan'da savaş muhabirliği yapıyor. Ancak kimse önemli bir olayın figürünü canlı yayında gösteremiyor. Ben canlı yayında kaçırılan Cumhurbaşkanını ekranda göstermeyi ve telefonla canlı bağlantıya almayı başardım. Bence böyle bir canlı yayın dünyada gerçekleştirilemedi. Hollywood film endüstrisi böyle filmler yapmaya çalışıyor, ancak gerçekçi olamıyor.''
Senad Hacifeyzoviç, o döneme ait görüntüleri AA ile de paylaştı.
PODCASTTÜMÜNÜ GÖR
