Sarayların gözdesi kadınların geçim kaynağı oldu

EDİRNE - Selahattin Kaçuru

Osmanlı'da önemli süs eşyaları arasında sayılan ve padişahların yabancı devlet adamlarına gönderdiği hediyelerin arasına konulduğu bilinen mis meyve sabunları, kadınların geçim kaynağı oldu.

Edirne'nin yerel el sanatları arasında yer alan ve geçmişi 19. yüzyıla dayanan mis meyve sabunları, yok olmaya başladığı sırada, çeşitli kurumların desteğiyle Halk Eğitim Merkezinin açtığı kurslar sayesinde yeniden canlandı.

Halk Eğitim Merkezinde katıldıkları kurslarda mis meyve sabunu yapımını öğrenen kadınlar, atölyelerde iş buluyor ya da evinde üretim yaparak para kazanıyor.

Halk Eğitim Merkezi usta öğreticisi Sibel Zaralı, AA muhabirine yaptığı açıklamada, mis sabunlarının Edirne'ye özgü bir el sanatı olduğunu söyledi.

Beyaz kalıp sabunların önce rendelenip hamur hale getirilene kadar yoğurulduğunu daha sonra elle meyve şekli verilerek bir hafta kurumaya bırakıldığını belirten Zaralı, şunları anlattı:

"Daha sonra sabunlar, zararsız gıda boyalarıyla boyanarak satışa hazır hale getiriliyor. 10 yıldır devam eden kurslarda sayısız genç kızımıza ve kadına eğitim verdim. Bu eğitimler sonrasında kadınlar ya atölyelerde ya da evlerinde üretim yapmaya başladı. Böylelikle bütçelerine katkıda bulunuyorlar. Sabunlar iç piyasada hediyelik olarak satılıyor. Bazen yurt dışına da gönderiliyor."

Kursiyerlerden Deha Serpecik ise uzun yıllardır mis sabunu ürettiğini ve kazandığı paranın geçimine destek olduğunu ifade etti.

"Kazandığımız parayla çocuklarımızın okul harçlığını çıkarıyoruz. Genç kızlarımız da çeyiz parası biriktiriyor" diyen Serpecik, sabunun evlere ayrı bir güzellik ve ferahlık verdiğini kaydetti.

Mis meyve sabunu

Osmanlı'da değerli süs eşyaları arasında sayılan, padişah kızlarının çeyizlerini süsleyen mis meyve sabunları, elma, armut, üzüm, şeftali, muz, çilek, kayısı, portakal, karpuz dilimi, ayva, incir, erik gibi meyve ve sebzelerin şeklinde üretiliyor.

Geçmişte temizlik için de kullanılan sabunlar, günümüzde daha çok süs eşyası olarak değerlendiriliyor. Koku vermesi için odalara, salonlara ya da dolaplara da yerleştirilen sabunlar, hediyelik eşyalar arasında da önemli yer tutuyor.

Üretilen sabunlar, gerçek meyve ve sebzelerden güçlükle ayrılıyor.