26 دسامبر 2019•بهروزرسانی: 27 دسامبر 2019
ژنو/ بایرام آلتوغ/ خبرگزاری آناتولی
آگنس کالامارد، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور اعدامهای فراقضایی تصمیم دادستان کل عربستان سعودی برای صدور حکم اعدام درباره 5 تن از متهمان پرونده قتل خاشقجی و عدم مجازات آمران قتل وی شوکه کننده دانست.
وی طی بیانیهای در رابطه با صدور حکم اعدام درباره 5 تن از متهمان پرونده قتل خاشقجی بعد از اتمام «محاکمه محرومانه» تمامی مظنونان این پرونده گفت: جلادهای خاشقجی مقصر شناخته و به اعدام محکوم شدند. من بهعنوان یک فرد مخالف مجازات اعدام در برابر این تصمیم شوکه شدم. همچنین افرادی که دستور قتل خاشقجی را صادر کردهاند، بدون مواجهه با هیچ گونه مجازاتی آزاد شدند. علاوه بر این، نقش این افراد در حادثه قتل خاشقجی در طول تحقیق و محاکمه آنها نادیده گرفته شد. این هم برای دومین بار باعث شوکه شدن من شده است. این وضعیت بیسار ناعادلانه و بیاحترامی نسبت به بستگان مقتول به شمار میرود.
کالامارد در ادامه افزود: براساس قوانین بین المللی حقوق بشر قتل خاشقجی اعدام فراقضایی بوده که دیوان پادشاهی عربستان سعودی مسئول آن است. تحقیقات لازم برای شناسایی آمران این پرونده صورت نگرفت و از دسترسی به مغز متفکر این جنایت اعم از «تشویق کننده»، « اجازه دهنده» یا « اغماض کننده» چون ولیعهد محمد بن سلمان ممانعت به عمل آمد.
او همچنین تصریح کرد: در جریان دادرسی مسئوليت دولت عربستان سعودی در این پرونده در نظر گرفته نشد، 18 مقام سعودی برای ده روز در سرکنسولگری این کشور در استانبول به حال خود رها شدند و صحنه جرم را تمیز کردند. این اقدام نقض «پروتکل مینهسوتا» در ممانعت از برقراری عدالت و تحقیقات قتلهای خودسرانه است.
گزارشگر ویژه٬ ضمن انتقاد از این واقعیت که جلسه محاکمه برخلاف قوانین حقوق بین المللی پشت درهای بسته برگزار شد گفت: متهمان به طور مکرر در جلسات گقتند که آنها دستورات صادر شده را انجام داده اند.
کالامارد گفت: دادستان اعلام کرده بودند که سعود القحطانی مشاور سلطنتی به طور علنی اعلام کرده بود که می خواست خاشقجی را به این دلیل که تهدیدی برای امنیت ملی است برباید. علی رغم همه اینها، القحطانی متهم به قتل نبود و آزاد شد.
وی افزود: محمد العطیبی سرکنسول عربستان در استانبول، در زمان قتل قاشقجی نیز گناهکار شناخته نشده است.
کالامارد که مسئول تحقیقات پرونده قاشقجی است پس از 6 ماه کار٬ گزارش تهیه شده را در ماه ژوئن به شورای حقوق بشر سازمان ملل تسلیم كرد.
-پرونده قتل خاشقجی
گفتنی است دادستان کل عربستان سعودی، روز یکشنبه 5 تن از متهمان پرونده قتل خاشقجی را به اعدام و سه مظنون را نیز مجموعا به 25 سال حبس محکوم کرد.
سعود القحطانی، از نزدیکان و مشاور محمد بن سلمان، احمد العسیری، معاون سابق رئیس سازمان اطلاعات و محمد العتیبی، سرکنسول عربستان سعودی در استانبول که احتمال نقش آنان در این جنایت وجود دارد، توسط دادگاه مذکور تبرئه شدهاند.
جمال خاشقجی، روزنامهنگار اهل عربستان سعودی سردبیر سابق روزنامه الوطن و ستوننویس واشنگتن پست دوم ماه اکتبر 2018 به منظور انجام امور رسمی وارد کنسولگری این کشور در استانبول شد و از آن خارج نشد.
ریاض در 20 اکتبر همان سال قتل خاشقجی در داخل کنسولگری عربستان سعودی را تایید کرد. دادستان این کشور مدعی شد که خاشقجی بعد از "درگیری" با چند نفر در داخل کنسولگری "فوت" کرده و 18 شهروند این کشور نیز در این رابطه بازداشت شدهاند.
دادستانی کل استانبول ترکیه 31 اکتبر سال گذشته طی بیانیهای اعلام کرد که جمال خاشقجی بلافاصله پس از ورود به کنسولگری عربستان سعودی در این شهر، طبق نقشه قبلی خفه و کشته شده است.