Şahin Demir
01 Септември 2026•Ажурирано: 01 Септември 2026
Иранскиот претседател Масуд Пезешкијан денес ги критикуваше Обединетите нации (ОН) и Советот за безбедност на ОН поради нивната реакција на израелските дејства во Газа и Либан, оценувајќи дека меѓународното тело не успеало ефикасно да одговори на големите закани за меѓународниот поредок, јавува Анадолу.
Обраќајќи се на состанокот „ШОС Плус“, одржан во рамките на самитот на Советот на шефови на држави членки на Шангајската организација за соработка во Бишкек, главен град на Киргистан, Пезешкијан рече дека светот се соочува со воена агресија, геноцид, воени злосторства, тероризам и, како што ги нарече, незаконски санкции.
Пезешкијан ги обвини САД и Израел дека за време на неодамнешниот конфликт со Иран ги прекршиле Повелбата на ОН и меѓународното право, посочувајќи на напади врз цивили, образовни и медицински установи, критичната инфраструктура и нуклеарните постројки што се под заштитни мерки на Меѓународната агенција за атомска енергија.
„Работењето на Обединетите нации и Советот за безбедност на ОН во справувањето со овие случувања, вклучително и во Газа, Либан и неодамнешната агресија врз Иран, беше многу разочарувачко“, рече тој.
Исто така, тој рече дека Иран не ја започнал војната, туку се бранел, истовремено нагласувајќи дека Техеран и понатаму ги смета дипломатијата и преговорите за главен пат за решавање на споровите.
„Дипломатијата без добра волја, без почитување на обврските и без воздржување од употреба на сила не може да создаде траен мир“, рече тој.
Пезешкијан, исто така, го обвини Вашингтон за повторено прекршување на обврските преземени со Меморандумот за разбирање од Исламабад меѓу Иран и САД, велејќи дека притисокот и заканите би можеле да ја попречат дипломатијата дури и откако страните ќе постигнат политичка рамка за прекин на непријателствата и започнување преговори.
Меморандумот беше постигнат во јуни, по речиси тримесечни преговори со посредство на Пакистан и Катар, по 40 дена борби меѓу Иран и САД и Израел. Договорот обезбеди рамка за прекин на непријателствата и продолжување на преговорите, како и одредби поврзани со Ормускиот Теснец.
Осврнувајќи се на меѓународниот систем, Пезешкијан рече дека појавата на мултиполарен свет не треба да значи замена на една доминантна сила со друга.
Тој повика на порепрезентативни и поефикасни ОН и Совет за безбедност, истакнувајќи дека правичниот мултиполарен поредок треба да се заснова врз ефективен мултилатерализам, суверена еднаквост и почитување на меѓународното право.
Пезешкијан рече дека земјите од форматот „ШОС Плус“, имајќи ја предвид нивната политичка, економска, демографска и географска тежина, би можеле да одиграат важна улога во обликувањето на таков меѓународен поредок.
ШОС е основана во 2001 година и има 10 членки: Белорусија, Кина, Индија, Иран, Казахстан, Киргистан, Пакистан, Русија, Таџикистан и Узбекистан. Иран стана полноправна членка во 2023 година.
Форматот „ШОС Плус“ ги обединува членките на организацијата со поканети земји и меѓународни организации за поширок дијалог за регионални и глобални прашања.
