ИЗМИР (АА) - Опциите на Европа за алтернативно снабдување со гас во однос на руските ресурси, доколку го намали извозот за Европската Унија, се зголемување на увозот на течен природен гас (ЛНГ) од САД, Катар и Австралија и намалување на складирањето, изјавија експерти за Агенција Анадолија (АА).
Тензиите во Украина се во пораст со месеци откако Русија концентрира десетици илјади војници во близина на границата со Украина, за што Западот вели дека се подготвува за војна. НАТО и ЕУ го предупредија Кремљ на тешки економски последици доколку го нападне својот сосед.
Ескалацијата на тензиите во регионот веднаш ја зголеми загриженоста од нова енергетска криза во ЕУ, со загрозена безбедност на снабдувањето и зголемена веројатност за запирање на увозот на руски природен гас.
Кадри Симсон, комесарот за енергетика на Европската Унија, минатата недела рече дека Блокот активно разговара за опциите со партнерите за зголемување на испораките на гас за ЕУ. Симсон треба да присуствува на состаноците во Азербејџан и Вашингтон следниот месец.
Американските власти, исто така, во вторникот соопштија дека американската администрација е во разговори со големите производители на природен гас како одговор на потенцијалното намалување од Русија поради санкциите кои ќе стапат на сила во случај на инвазија на Украина.
- САД, Катар и Австралија: првите места од каде ќе се побара дополнително снабдување -
Според Саманта Грос, директорка на Иницијативата за енергетска безбедност и клима во Институтот „Брукингс“, дополнителното снабдување со гас ќе треба да дојде во форма на течен природен гас.
„САД, Катар и Австралија се трите водечки светски производители на течниот природен гас и првото место на кое би барала дополнително снабдување. Администрацијата на Бајден е претпазлива околу тоа со кого разговара, но ова се најверојатните кандидати“, рече таа.
САД веќе испраќаат значителни количества течен природен гас во Европа како резултат на високите цени таму.
„Можеби има простор за повеќе, но фактот што САД неодамна станаа водечки светски извозник на течен природен гас, покажува колку напорно работи индустријата како одговор на високите цени. Се сомневам дека има многу повеќе капацитет таму, иако можеби малку течен природен гас може да биде пренасочен од други клиенти“, објасни Грос.
Грос рече дека може да се случи само одредено пренасочување на испораките со оглед на тоа што добавувачите имаат договорни обврски кон другите клиенти, особено во Азија, но предупреди дека нема да биде доволно да се замени целокупното снабдување со рускиот гасовод, доколку вентилите се целосно исклучени како одговор на санкции.
Доколку Русија го намали или елиминира извозот на гасоводи во Европа, тоа е значителна загуба за глобалното снабдување со гас. За разлика од нафтата, која е широко заменлива и полесна за транспорт, гасот патува преку посебни гасоводи или преку инфраструктурата за течен природен гас, која ја нема насекаде. Побарувачката за течен природен гас би се зголемила веднаш, што ќе влијае на сите клиенти на течниот природен гас.
- Секоја замена ќе дојде од складираниот и од пренасочувањето на протокот на течниот природен гас -
Марко Џули, соработник политички аналитичар во Центарот за европска политика (EPC), рече дека опциите ЕУ да ги замени руските испораки на гас, доколку протокот се намали или запре, во голема мера зависи од видот на прекинот, бројот на засегнати рути и времетраењето на прекинот.
„Доколку нарушувањето е ограничено на тековите низ Украина, земјите на ЕУ кои се погодени, најверојатно ќе се справат преку поголемо црпење од складираниот гас. Ова може дополнително да се ублажи во случај Русија да ги пренасочи тековите на рутата „Јамал - Европа“ и преку мали зголемувања на увозот на течниот природен гас“, објасни Џули, истакнувајќи дека целосното запирање на руските испораки во моментов се смета за далечно.
Гасоводот „Јамал - Европа“, долг 2.000 километри, минува низ Русија, Белорусија, Полска и Германија за извоз на гас во Западна Европа, пренесувајќи 33 милијарди кубни метри гас годишно. Сепак, гасоводот од 21 декември работи во обратен режим, односно од Германија до Полска.
Посочувајќи дека недостигот на понуда на глобално ниво е причина за неколкумесечните многу високи цени, Џули истакна дека нема толку многу резервен капацитет надвор од Русија.
Тој верува дека при евентуални услови за замена на руските резерви гас ќе се црпи од складираните резерви и од пренасочување на протокот на течниот природен гас доколку европските цени станат доволно високи за да сигнализираат промена на товарните рути на течниот природен гас од Азија до Европа.
Тој, исто така, објасни дека видот на санкциите со кои може да се соочи Русија ќе го одреди влијанието врз глобалниот енергетски пазар.
Марко Џули го наведе примерот со отстранувањето на Русија од услугата за финансиски комуникации СВИФТ, што, како што рече, „неизмерно ќе ги компликува трансакциите и веројатно ќе создаде недостиг и скокови на цените не само на пазарите на гас, туку и на пазарите на сурова нафта и нафтени производи“.
Сепак, тој нагласи дека ова се смета за прилично екстремно сценарио и во време на недостиг на резерви, руските противници би можеле да претпочитаат да бараат одредени исклучоци за енергетскиот сектор.
