МИСЛЕЊЕ - „Лафарж“, oд фабрика која го финансира тероризмот до воена база на САД и Франција

Пишува: Омер Озкизилџик

- Авторот е експерт за надворешна политика и безбедност

ИСТАНБУЛ (АА) - Францускиот гигант за производство на цемент „Лафарж“ на 18 октомври беше казнет со парична казна од 778 милиони долари откако се изјасни за виновен по обвиненијата на САД за давање материјална поддршка на две терористички организации кои се наоѓаат на листата на терористички организации, ДЕАШ и Ал Каеда. По неколкугодишните обиди за прикривање на работите, оваа казна може да го олесни судското гонење за злосторствата извршени против човештвото од страна на претставници на „Лафарж“ и француски официјални лица. За фабриката за цемент „Лафарж“ во Сирија, исто така, често се занемарува приказната дека ѝ служела на американската војска.

Американскиот обвинител Бреон Пис за Источниот округ на Њујорк рече: „Никогаш досега корпорација не била обвинета за обезбедување материјална поддршка и ресурси за странски терористички организации. Ова обвинение без преседан ги рефлектира извршените вонредни злосторства и покажуваат дека корпорациите кои преземаат дејствија што ги прекршуваат нашите национални безбедносни интереси со кршење на законот, ќе бидат повикани на одговорност“. [1]

- Стратешкото значење на „Лафарж“ -

Судската постапка против „Лафарж“ треба да се смета за постапка од најголема важност поради прекинот на материјалната поддршка и ресурси на терористичките организации, но сегашната состојба продолжува да ја игнорира државната одговорност и начинот на кој другите држави извлекоа корист од француските злосторства. За да се разбере, треба да се погледне каде е лоцирана фабриката за цемент.

Фабриката за цемент „Лафарж“ се наоѓа на крстосница меѓу Алепо и Рака, на стратешкиот автопат М4. Локацијата е од најголема стратешка важност. Кога терористичката организација ДЕАШ го нападна Ајн ал Араб (Кобане) во 2014 година, таа продолжи од Рака преку фабриката за цемент. Исто така, автопатот М4 ја поврзува североисточна Сирија со сирискиот брег и со автопатот М5 кој оди од север кон југ. Сите економски и логистички работи во Сирија минуваат низ овие два автопати.

- „Лафарж“ им даваше поддршка на терористичките организации -

Откако фабриката за цемент беше повторно заземена од ЈПГ, сирискиот огранок на терористичката организација ПКК, логистичката вредност на фабриката сега беше користена од друга терористичка организација. Големите складишта, како и индустрискиот комплекс, беа клучни за напредувањето на ЈПГ кон Рака и Табка. Благодарение на француските напори, фабриката не беше уништена од воздушните напади на меѓународната коалиција додека беше под контрола на ДЕАШ.

Како што судовите во САД и Франција ја игнорираат финансиската помош што „Лафарж“ ја дава на ПКК, се игнорира и улогата на фабриката по 2014 година. Со контролата на ЈПГ над фабриката, локацијата за распоредување на својот воен персонал беше избрана од САД. Американската воена база беше стационирана во „Лафарж“ и се користеше како центар за хеликоптери. Американските хеликоптери дошле од Ирак и според наводите биле користени во борбата против ДЕАШ. Големите единици за складирање на фабриката за цемент „Лафарж“ беа корисни за складирање на залихи на оружје за ЈПГ и американските војници.

- „Лафарж“ беше во прилог на присуството на ЈПГ поддржано од САД во Сирија -

Тоа што фабриката не беше уништена, не беше само осигурување на француските инвестиции, туку и воспоставување силна и важна воена база за САД во Сирија. Без француските напори за одржување на фабриката со плаќање на терористичките организации ПКК, ДЕАШ и Ал Каеда во периодот од 2012 до 2014 година, САД не би можеле да најдат толку важна локација. Фабриката најверојатно на парчиња ќе се продаваше на црниот пазар во Сирија - како што се случи со другите фабрики во Сирија. Иако американските судови го осудија „Лафарж“, не може да се негира дека кривичните дела извршени од Французите подоцна му служеа на американското присуство во Сирија.

САД воспоставија добро испланирана логистичка линија за снабдување од ирачката граница до регионот Мунбич, западно од реката Еуфрат. И покрај турско-американската Мапа на патот за Мунбич, оваа линија за снабдување продолжи да испорачува оружје и муниција за ЈПГ во Мунбич. Со присуството на САД во фабриката за цемент, „Лафарж“ беше еден од дистрибутивните центри на оваа логистичка линија. Соединетите Американски Држави го задржаа своето воено присуство на локацијата која претходно ги снабдуваше ДЕАШ и Ал Каеда со приход од најмалку 9,13 милиони долари.

Како трагикомичен пресврт на исходот, во фабриката за цемент „Лафарж“, исто така, беше стациониран и француски воен персонал заедно со американските војници. Француската армија го користеше истиот објект за кој „Лафарж“ им плаќаше на терористите и сега е казнет. Како што е познато, во однос на собирањето разузнавачки информации, француските власти имаа корист од односот на „Лафарж“ со ДЕАШ и Ал Каеда. Во најголем дел игнорирано, француската држава, исто така, имаше и воена корист од „Лафарж“. Но, само „Лафарж“ е казнет со парична казна.

Во 2019 година, по инструкции на американскиот претседател Доналд Трамп, американската војска се повлече од локацијата според договорот постигнат со Дамаск и Москва. По тоа, руските војници и силите на режимот влегоа внатре. Со оваа промена, САД се повлекоа на исток од Сирија, а руските сили се префрлија во Мунбиџ и источно од Еуфрат до линијата Тал Тамр и Камишли. Оттогаш, руската војска ја користеше истата логистичка линија како и Американската армија, но во спротивна насока, од Мунбиџ кон ирачката граница. Оваа логистичка линија го снабдува рускиот персонал и режимските сили кои се распоредени во областите под контрола на ЈПГ.

Фабриката за цемент „Лафарж“ во Сирија финансира терористички организации кои обезбедуваа злосторства против човештвото и беа домаќини на француски и американски војници. Даночните обврзници треба да знаат што се случи со фабриката по 2014 година, и како и зошто ова место на криминал беше заштитено и користено од страна на француската и американската војска. Сегашната судска истрага се фокусира само на финансирањето на ДЕАШ и Ал Каеда, но фабриката за цемент „Лафарж“ ја финансира и терористичката организација ПКК. Фабриката се користеше за снабдување на сирискиот огранок на ПКК со оружје и муниција.

[1] https://www.justice.gov/opa/pr/lafarge-pleads-guilty-conspiring-provide-material-support-foreign-terrorist-organizations

* [Мислењата изразени во овој текст се на авторот и нужно не ја рефлектираат уредувачката политика на Агенција Анадолија (АА)]