Seyit Şamil Kurt
17 korrik 2026•Përditësim: 17 korrik 2026
Ora atomike me rubidium e zhvilluar nga Turqia është lëshuar në hapësirë me misionin Transporter-17 të SpaceX, tha ministri i Industrisë dhe Teknologjisë, Mehmet Fatih Kacir, transmeton Anadolu.
Kacir tha në platformën amerikane të mediave sociale X se gjithashtu është marrë me sukses sinjali i parë nga anija kozmike që mbante Standardin Atomik të Frekuencës me Rubidium (RAFS).
"Ora Atomike me Rubidium, e cila është kritike për sistemin rajonal të pozicionimit dhe sinkronizimit, i përfshirë në objektivat strategjike të Programit tonë Kombëtar të Hapësirës, u lëshua me sukses në hapësirë si pjesë e misionit Transporter-17 të SpaceX", tha ai.
Orët atomike matin kohën me një saktësi jashtëzakonisht të lartë duke përdorur frekuencën e qëndrueshme të rezonancës që prodhohet kur atomet kalojnë midis niveleve të energjisë. Një atom rubidiumi lëkundet 6.834.682.610 herë në sekondë midis dy niveleve të tilla.
Ora u zhvillua nën udhëheqjen e Agjencisë Hapësinore të Turqisë, me Institutin Kombëtar të Metrologjisë të Këshillit të Kërkimeve Shkencore dhe Teknologjike të Turqisë (TÜBİTAK) si kontraktor kryesor. Në projekt kontribuuan gjithashtu Instituti i Kërkimeve të Teknologjive Hapësinore TUBİTAK dhe ITUNOVA.
Kjo teknologji do të testohet në një CubeSat në kushte hapësinore, duke ofruar të dhëna për sistemet e ardhshme satelitore, infrastrukturën e komunikimit, aplikacionet e navigimit dhe misionet shkencore.
Kacir tha se projekti shënon një hap të rëndësishëm në forcimin e kapaciteteve vendore të Turqisë në teknologjitë e kohëmatjes dhe frekuencës me bazë në hapësirë.
Pas përfundimit të procesit të validimit në orbitë, Turqia do t'u bashkohet vendeve që zotërojnë teknologjinë e orëve atomike të testuara në hapësirë, tha ai.
"Deri tani, kjo teknologji kritike është siguruar nga jashtë", tha Kacir, duke shtuar se prodhimi vendor do të ulë varësinë nga jashtë, duke ofruar avantazhe në kosto dhe furnizim për prodhuesit e satelitëve.
Ai tha se përvoja e fituar në inxhinieri, testime dhe operacione përmes projektit do të forcojë gjithashtu kapacitetin e Turqisë për zhvillimin e satelitëve të gjeneratës së ardhshme dhe teknologjive hapësinore.
