گوتاری ئه‌ردۆغان له‌ لووتكه‌ی كوالا لامپور

كوالا لامپور - AA

سه‌ركۆماری توركیا، ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان، رایگه‌یاند "ئه‌و سیستمه‌ی قه‌ده‌ری جیهانی ئیسلامی كه‌ ملیارێك و 700 ملیۆنه‌ كردووه‌ته‌ ده‌ستی ئارەزووی پێنج ئه‌ندامه‌ هه‌میشه‌ییه‌كه‌ی ئه‌نجوومه‌نی ئاسایشی نێوده‌وڵه‌تیه‌وه‌، ئیدی ته‌مه‌نی ته‌واوبووه‌".

ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان له‌ دانیشتنی كردنه‌وه‌ی لووتكه‌ی كوالا لامپوردا كه‌ له‌ ناوه‌ندی كۆنفرانسی كوالا لامپور به‌ڕێوه‌ده‌چێت گوتارێكی پێشكه‌ش كرد.

سه‌ركۆماری توركیا، ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان له‌ گوتاره‌كه‌یدا به‌خێرهاتنی هه‌موو به‌شداربووانی لووتكه‌كه‌ی كرد و گوتی: "ده‌مه‌وێت ئاماژه‌ به‌وه‌ بكه‌م كه‌ دیاریكردنی ئه‌زموون و ره‌خنه‌كانی هه‌ر خوشك و برایه‌كم لێره‌ بۆ خۆم و خوشك و براكانتان له‌ توركیا زۆر به‌هاداره‌. هیوادارم لووتكه‌ی كوالا لامپور راوێژی نێوانمان به‌هێز بكات و هاوكار بێت له‌ یه‌كڕیزی ئوممه‌تدا".

ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان ئاماژه‌ی به‌وه‌ كرد كه‌ ئه‌مڕۆ تواناكانی هاریكاری هه‌ڵده‌سه‌نگێنن، له‌سه‌روو هه‌مووشیانه‌وه‌ گه‌شه‌پێدانی جێگیر، ئاسایش و به‌رگری، بازرگانی و وه‌به‌رهێنان له‌گه‌ڵ ته‌كنه‌لۆجیا و ئینته‌رنێت و گوتی: "هه‌لی گفتوگۆمان ده‌بێت له‌سه‌ر زۆر بابه‌ت هه‌ر له‌ دوژمنایه‌تی ئیسلام تا تیرۆر له‌ ناكۆكی تا ئه‌و شه‌ڕه‌ ناوخۆییانه‌ی ناوچه‌كه‌مانی ته‌نیوه‌، تا ئه‌و شه‌ڕ و پێكدادانه‌ی بنه‌ماكه‌ی مه‌زهه‌ب و نه‌ژاده‌. بابه‌ته‌كانی توانا، توانای گه‌شه‌پێدان و ئه‌و بابه‌تانه‌ی به‌ربه‌ستن له‌به‌رده‌م كاركردن به‌و توانایانه‌ و ره‌وشی جیهانی ئیسلامی تاوتوێ ده‌كه‌ین كه‌ به‌ ژماره‌ی دانیشتوانی ملیارێك و 700 ملیۆن كه‌سه‌وه‌ یه‌ك له‌سه‌ر چواری ژماره‌ی دانیشتوانی جیهان پێكده‌هێنێت. له‌ ئێستاوه‌ سوپاسی خۆم ئاڕاسته‌ی هه‌ر خوشك و برایه‌ك ده‌كه‌م كه‌ بۆچوونه‌كانیمان بۆ به‌یان بكات بۆ جیهانێكی ئیسلامی به‌هێزتر، ئاسووده‌تر و سه‌ربه‌خۆ له‌ رووی ئابوورییه‌وه‌".

سه‌ركۆماری توركیا، ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان گوتیشی: "گه‌وره‌ترین كێشه‌ی ئه‌و پلاتفۆڕمانه‌ی ماوه‌ به‌ ماوه‌ جیهانی ئیسلامی له‌ژێر یه‌ك چه‌تردا كۆده‌كاته‌وه‌، كه‌موكوڕیه‌ له‌ جێبه‌جێكرندا. ئه‌گه‌ر تا ئێستا نه‌مانتوانیوه‌ له‌ دۆسیه‌ی فه‌ڵه‌ستیندا هیچ هه‌نگاوێك بگرینه‌به‌ر، نه‌توانین ببینه‌ رێگر له‌به‌رده‌م بردنی سه‌رچاوه‌كانمان، نه‌توانین به‌و ناكۆكیه‌ی له‌ رێگه‌ی مه‌زهه‌بگه‌راییه‌وه‌ به‌سه‌ر جوگرافیاكه‌ماندا ده‌یسه‌پنین بڵێن به‌سه‌، ئه‌وا هۆكاره‌كه‌ی ئه‌وه‌یه‌. ئه‌گینا جیهانی ئیسلامی هه‌رگیز بێ هێز، لاواز و بێ چاره‌ نییه‌. له‌ رووی سه‌رچاوه‌، ژماره‌ی دانیشتوان و جوگرافیاوه‌ له‌نێوان موسڵمانان و ركابه‌ره‌كانیدا هیچ جیاوازیه‌ك نییه‌. ته‌نانه‌ت له‌ هه‌موو ئه‌و بوارانه‌دا جیهانی ئیسلامی به‌راورد به‌ وڵاتانی دیكه‌ له‌ دۆخێكی زۆر باشتردایه‌. سه‌ره‌ڕای ئه‌و هه‌موو توانا، نه‌وت، ژماره‌ی دانیشتوان و سه‌رچاوه‌ سروشتییانه‌ كه‌ خوا به‌ ئێمه‌ی به‌خشیوه‌، به‌ڵام ئه‌گه‌ر هێشتا به‌شێكی زۆری موسڵمانان رووبه‌ڕووی برسێتی، وشكه‌ساڵی، هه‌ژاری و نه‌زانی بووه‌ته‌وه‌ ئه‌وا پێویسته‌ سه‌ره‌تا له‌خۆماندا به‌دوای هه‌ڵه‌كه‌دا بگه‌ڕێین. له‌ قورئانی پیرۆزدا ده‌یانجار فه‌رمانمان پێده‌كرێت عه‌قڵمان به‌كاربهێنین. تۆمه‌تباركردنی كه‌سانی دیكه‌ بۆ هه‌ڵه‌كانی خۆمان كارێكی ئاسانه‌، به‌ڵام موسڵمانان له‌ ماوه‌ی دوو سه‌ده‌ی رابردوودا هه‌رچیاكیان چه‌شتبێت به‌هۆی ئه‌وه‌وه‌یه‌ كه‌ له‌بری رووبه‌ڕووبوونه‌وه‌ی بابه‌ته‌كان هه‌ڵاتوون بۆ كارئاسانی. له‌و باوه‌ڕه‌دام هێنده‌ی كاركردن به‌ بریاره‌كانمان هێنده‌ ده‌بینه‌ رابه‌ر".

سه‌ركۆماری توركیا هیوای خواست لووتكه‌كه‌ ده‌روازیه‌كی نوێ له‌و رووه‌وه‌ بكاته‌وه‌ و رایگه‌یاند "وه‌ك وڵاتێك له‌ ناوه‌ندی ئاسیا، ئه‌ورووپا و ئه‌فریقادا، هه‌ر رووداوێك كه‌ له‌ جوگرافیاكه‌ماندا رووده‌دات زۆرترین كاریگه‌ریمان له‌سه‌ر دروست ده‌كات. خاوه‌ندارێكی سێ ملیۆن و 700 هه‌زار خوشك و برامان ده‌كه‌ین كه‌ له‌ ده‌ست جه‌نگ، سته‌م و گوشاری رێكخراوه‌ تیرۆریستییه‌كان له‌ سووریای دراوسێمانه‌وه‌ هه‌ڵاتوون. له‌گه‌ڵ ئه‌وانه‌ی له‌ سووریاوه‌ دێن سه‌دان هه‌زار په‌نابه‌ر له‌خۆده‌گرین كه‌ له‌ عێراقه‌وه‌ تا ئه‌فغانستان روومان تێده‌كه‌ن".