АНКАРА (АА)
- Јавуз АЈДИН
Израел, кому му се суди за геноцид пред Меѓународниот суд на правдата (МСП), во своите напади ја претвори Газа во полигон за воени тестирања со користење на софтвер за вештачка интелигенција, воздушни и поморски системи, паметна муниција, кои се најнови технолошки производи од израелските и американските производители, пишува Анадолу.
Во вториот дел од информациите за документот со наслов „Оружје тестирано од Израел во масакрот во Газа“ на Агенција Анадолу, новинарот на АА дава информации за оружјето и муницијата на поморските и воздухопловните сили што Израел ги користеше и тестираше на бојното поле во Газа за прв пат од 7 октомври досега.
Израел од 2021 година досега користи системи за вештачка интелигенција и продолжува да ги развива овие системи. Одделот 8200 на Израелската разузнавачка агенција ги разви системите за вештачка интелигенција како што се „Алхемичар“ (Alchemist), „Длабочина на мудроста“ (Depth of Wisdom), „Евангелие“ (The Gospel) и „Фабрика за оган“ (Fire Factory).
Израелските експерти, кои првпат почнаа да го користат системот „Евангелие“ во нападите врз Газа по 7 октомври, со овој систем го отстранија ограничувањето на системот „Фабрика за оган“ кој кај откриените цели ги избираше оние со најмалку 5 лица, за да се спречи колатерална штета и цивилни смртни случаи. Израел, кој бомбардираше 15.000 цели во првите 35 дена од досегашните напади на Газа, во 2014 година во своите 51-дневни напади можеше да бомбардира само 6.000 цели.
Системот „Евангелие“ поддржан од вештачка интелигенција користи податоци за надзорот добиени од разузнавачи (HUMINT), снимки од дрон (VISINT), комуникации откриени со сигнално разузнавање (SIGINT), податоци за надзор, географско разузнавање (GEOINT), откривајќи цели со анализа на информации за големи кластери, добиени од следењето на движењата и моделите на однесување на поединци и големи групи.
Израелските воени функционери ја споделија информацијата дека додека претходно можело да се откриваат 50 цели годишно, со новиот систем, најмалку 100 цели се откриваат дневно, а половина од нив биле бомбардирани. Експертите се согласуваат дека ужасните цивилни жртви во неодамнешните напади во Газа во голема мера се должат на употребата на системи поддржани од вештачка интелигенција.
Израелските одбранбени сили објавија дека за време на нападите врз Газа, на копнените сили за прв пат во реално време им биле доставени разузнавачки информации за погодни цели во согласност со ажурираниот оперативен статус. Во соопштението се вели дека во рамки на проектот „Огнен столб“, споменатите цели во реално време биле префрлени во центарот за напади во Јужната команда, по што во моментот биле извршени стотици напади во соработка со воздухопловните и поморските сили.
- Воздухопловни сили
Во инвентарот на израелските воздухопловни сили влегоа 39 напредни американски борбени авиони Ф-35. Верзијата произведена за Израел се нарекува Ф-35И „Адир“ и се планира набавка на 75 вакви авиони почнувајќи од 2027 година.
Израелските одбранбени сили во 2018 година објавија дека Израел е првата земја што го користела авионот Ф-35 во борба. Различни извори објавија дека 35 од споменатите авиони биле користени во нападите врз Газа.
На почетокот на нападите врз Газа, САД ги ажурираа „датотеките со податоци за задачи (MDF)“, кои може да се опишат како „мозокот“ на израелските авиони Ф-35И и веднаш им ги испорачаа.
Во ноември 2023 година беше објавено дека крстосувачка ракета, наводно, истрелана од Хусите во Јемен, за прв пат била соборена од „Адир“ Ф-35И.
Од друга страна, авионските бомби „Слободен пад“ (ненаведувани), со помош на наведувачка заедничка муниција за директен напад (JDAM), станаа наведувачки и беа користени од страна на 140-тата и 116-тата ескадрила на Ф-35И „Адир“ на израелските воздухопловни сили. Забележано е дека тоа беше прв напад во кој овој систем беше тестиран во светот.
Освен тоа, млазните авиони „Адир“ досега носеа муниција во внатрешноста на авионот, но откажувајќи се од функцијата „маскираност“, бомбите беа натоварени и на крилата, со што овие авиони добија можност и способност да извршуваат повеќе мисии во еден лет.
Израел, кој во своите најнови напади врз Газа фрли стотици авионски бомби од типот ГБУ-31 „Пробивач на засолништа“ тешки 907 килограми, достигна најголем број на фрлени бомби од Виетнамската војна досега. Анализата на сателитските снимки на Газа откри повеќе од 500 јами предизвикани од бомби, доволно големи за да бидат отворени од страна на бомбите ГБУ-31 (12 метри во дијаметар).
Израелските воздухопловни сили во септември 2023 година го добија дронот „Ницоц“ (Спарк) развиен од „Rafael Advanced Defense Systems“ и нејзината подружница „Aeronautics“.
Нема многу информации за беспилотното летало од 5-тата генерација „Спарк“, но се забележува дека тежи приближно 55 килограми, има распон на крилата од 5 метри, а се користи за собирање разузнавачки информации, како поддршка на копнените трупи и во мисии за откривање цели.
На 30 октомври Израел побара набавка на 200 системи за мобилна муниција „Свичблејд 600“ (камиказе беспилотно летало) од американската компанија „AeroVironment“ за да се користат како „самоубиствени дронови“. „Свичблејд 600“, кој може да остане во воздух повеќе од 40 минути, се користи против засолништа, како и против оклопни возила. Поседува боева глава развиена за пробивање на оклоп, базирана врз основа на 54,5 килограми тешката противтенковска муниција „Џавелин“. Ова беспилотно летало има домет од 80 километри.
Беспилотното летало „Хермес 900“, кое е заеднички производ на првата индиска приватна компанија за беспилотни летала „Adani Defence and Aerospace“ и израелската компанија „Elbit Advanced Systems“, исто така за првпат беше употребено во Газа. Ова беспилотно летало, опремено со сензори со високи перформанси, може да детектира цели на копно или на море. Деловите на „Хермес 900“ се изработени од карбонски композитни материјали, а леталото е долго 8,3 метри, со распон на крилата од 15 метри и носивост од над 300 килограми. Се истакнува дека ова беспилотно летало со долг дострел, што може да остане во воздух 36 часа, достигнува надморска височина од 9.000 метри, има напредни електро-оптички системи, ласерски маркери и комуникациско разузнавање (COMINT).
Една од новите израелски технологии е ракетниот одбранбен систем „Ароу 3“, кој е дел од вооружениот систем „Ароу“. Се наведува дека овој систем, кој претставува егзоатмосферска, хиперсонична антибалистичка ракета, пресретнал балистичка ракета лансирана од Јемен.
Единицата „Guardian Sword“ (Заштитнички меч) го употреби овој систем, кој е дел од израелската противвоздушна одбрана, за неутрализација на јеменска ракета. Се покажа дека освен конвенционалните интервенции, овој систем може да се користи како нова технологија против заканите што доаѓаат од вселената.
Од друга страна, се наведува и дека Израел работи на ласерско оружје кое ќе се користи за спречување ракети заедно со „Железната купола“. Првите тестови на системот наречен „Железен зрак“, извршени за време на нападите врз Палестина, биле успешни, и се очекува системот да биде достапен за неколку години.
На 11 декември, израелските воздухопловни сили го користеле авионот „Локхид Мартин С-130-J Супер Херкулес“ за да им достават приближно седум тони опрема на израелските војници кои спроведувале копнени операции во Хан Јунис, во јужниот дел на Појасот Газа. Тоа беше прва воздушна операција за снабдување што Израел ја спроведе по Либанската војна од 2006 година досега.
- Поморски сили
Корветите „Саар 6“, што израелската морнарица ги нарача од Германија во април 2015 година, првпат беа употребени против Газа на 16 октомври 2023 година (Корвета е мал, подвижен и лесно вооружен воен брод).
Корветата „Саар 6“ е модифицирана за да се користи со поморските верзии на ракетите „Барак 8“ и системот „Железна купола“ од израелско производство против воздушни цели. Во израелската морнарица моментално има 4 корвети „Саар 6“.
Овој воен брод, долг 90 метри, со максимален товар од 1.900 бруто-тони, има екипаж од 70 членови. Корветата „Саар 6“, која има опсег од 7.400 километри, може да носи еден хеликоптер „MH-60 Сихоук“.
Овој воен брод, освен главниот топ од 76 милиметри (мм), има две вооружени станици „Тајфун“, 32 вертикални единици за лансирање ракети земја-воздух „Барак-8“, 40 вертикални единици за лансирање на ракети на одбранбениот систем „Железна купола“, 16 противбродски проектили „Габриел V“, „Харпун блок II“, проектили море-море и два фрлачи на торпедо од 324 милиметри.
Топот од 76 милиметри на корветите „Саар 6“ и верзијата „Mk-30c“ на вооружената станица „Тајфун“ беа употребени за првпат во нападите врз Газа.
Поморскиот топ од 76 милиметри е произведен од „Ото Мелара“, подружница на италијанската одбранбена компанија „Леонардо“, и познат е под името „76/62 Super Rapido Multi-Feed“. Топот со водено ладење, кој работи на електричен погон, тежок е 7,5 тони, а може да испука 120 куршуми во минута. Тежината на секој куршум е 6,3 килограми. Должината на цевката на топот е 4,26 метри.
Верзијата „Mk-30c“ на вооружената станица „Тајфун“ има 30-милиметарски топ „Mk44 Бушмастер II“, производ на „Нортроп Груман“, подготвен за гаѓање со магацин од 200 куршуми, кој е со подобрен систем за нишанење во однос на претходните модели.
