Përurohet në Kosovë monumenti "Yucelciler"

Një monument në përkujtim të anëtarëve të Organizatës "Yucel", të cilët ishin pionierë në luftën për të mbrojtur zakonet, traditat, fenë dhe gjuhën e turqve muslimanë që jetonin në territoret e Maqedonisë së Veriut gjatë periudhës së ish-Jugosllavisë, nën regjimin komunist, u përurua në Mamushë, raporton Anadolu.

Në ceremoninë e mbajtur në Shkollën Fillore "Anadolu" të Mamushës, morën pjesë Ambasadori i Turqisë në Prishtinë, Sabri Tunç Angili, presidenti i Shoqatës së Gjuhës Turke (TDK), Osman Mert, kryetari i Partisë Demokratike Turke të Kosovës (KDTP) njëherësh ministër në detyrë i Zhvillimit Rajonal të Kosovës, Fikrim Damka, anëtari i Bordit të Administratorëve të Fondacionit të Ndihmës Humanitare për të Drejtat dhe Liritë e Njeriut (IHH), Osman Atalay, kryetari i Komunës së Mamushës, Abdulhadi Krasniç, përfaqësues të institucioneve turke në vend dhe mysafirë të shumtë nga Kosova dhe Maqedonia e Veriut.

Në aktivitetin e organizuar në bashkëpunim nga Ambasada e Turqisë në Prishtinë, IHH dhe Komuna e Mamushës, të ftuarit realizuan përurimin e monumentit "Yucelciler" dhe vendosën lule pranë tij.

Ambasadori Angili, në një deklaratë për media tha se Organizata "Yucel" ka dhënë katër dëshmorë për mbijetesën e gjuhës dhe kulturës turke në Ballkan ndërsa anëtarë të tjerë kanë kaluar vite të gjata në burg.

Angil tha se monumenti i Yucelcilerëve u ndërtua për herë të parë në Shkollën Fillore "Tefeyyuz", në Shkup. "Mendoj se ndërtimi i monumentit të dytë në oborrin e Shkollës Fillore 'Anadolu' në Mamushë, e cila është e vetmja komunë turke në Ballkan e garantuar me Kushtetutë, është jashtëzakonisht i veçantë dhe domethënës", tha ai.

Kryetari i TDK-së, Osman Mert, në fjalën e tij theksoi se dëshmorët vdesin vetëm kur ata harrohen. "Ne i humbëm dëshmorët tanë në betejat e tyre për gjuhën dhe identitetin. Këtë kujtesë duhej ta përcillnim te brezat e rinj dhe ky monument është një nga hapat më të bukur dhe më konkretë në këtë drejtim", tha Mert.

Ministri Damka theksoi rëndësinë e monumentit për t'u treguar brezave të rinj se çfarë sakrificash janë bërë për mbijetesën e gjuhës turke në këto troje. "Për ne është një burim krenarie që ky monument, në nder të Organizatës 'Yucel', anëtarët e së cilës sakrifikuan jetën në vitet 1948 për kulturën turke për mbijetesën e gjuhës turke dhe arsimit në gjuhën turke në Ballkan, gjendet edhe këtu", tha Damka.

Anëtari i Bordit të Kujdestarëve të IHH-së, Osman Atalay, vuri në dukje se dëshmorët e Organizatës "Yucel" nuk kanë varre të njohura.

"Ne nuk e dimë se ku ndodhen eshtrat e katër dëshmorëve të Yucelit, njerëz të përkushtuar dhe të ditur. Që të mos harrohen, fillimisht në vitin 2021 ngritëm një monument në Shkollën Fillore 'Tefeyyuz' në Shkup. Sot e ngritëm këtë monument edhe në Kosovë, sepse dëshmorët e Yucelit nuk luftuan vetëm për shoqërinë turke të Maqedonisë, por për ruajtjen e vlerave kombëtare dhe shpirtërore si dhe të identitetit të mbarë turqve të Ballkanit", tha Atalay.

Pas përurimit të monumentit, në Shkollën Fillore "Anadolu" në Mamushë u mbajt edhe një program përkujtimor për Yucelcilerët.

- Lëvizja Yucel

Në vitin 1937, turqit myslimanë që jetonin në Maqedoni filluan të mblidheshin për të mbrojtur dhe ruajtur vlerat, zakonet dhe traditat e tyre kombëtare dhe shpirtërore.

Organizata u emërua "Yucel" në vitin 1945 dhe udhëheqja e saj u mor nga Suayb Aziz Efendi, i cili kishte studiuar në Medresenë Ataullah Efendi në Shkup dhe më vonë mori arsim në jurisprudencë, teologji, sufizëm dhe filozofi perëndimore në Universitetin Al-Azhar në Egjipt.

Në gusht të vitit 1947, si pjesë e përpjekjeve për të eliminuar të gjitha organizatat nacionaliste në ish-Jugosllavi, 16 persona u arrestuan dhe u nxorën në gjyq.

Më 25 janar 1948, gjykata dënoi katër anëtarë të organizatës me vdekje. Suayb Aziz, Adem Ali, Ali Abdurrahman dhe Nazmi Omer u ekzekutuan me pushkatim më 27 shkurt 1948 ndërsa të tjerët morën dënime të rënda me burg.