BE dhe ASEAN bëjnë thirrje për përfundimin e luftës SHBA-Iran dhe mbrojtjen e lirisë së lundrimit

Bashkimi Evropian (BE) dhe Shoqata e Kombeve të Azisë Juglindore (ASEAN) i kërkuan të martën SHBA-së dhe Iranit që t'i japin fund luftës me mjete paqësore, duke theksuar sigurinë detare nëpërmjet Ngushticës së Hormuzit, transmeton Anadolu.

Duke mirëpritur armëpushimin SHBA-Iran të ndërmjetësuar nga Pakistani, të dy blloqet në një deklaratë të përbashkët riafirmuan "rëndësinë e ruajtjes së lirisë së lundrimit dhe fluturimit në dhe mbi ngushticat e përdorura për lundrim ndërkombëtar, në përputhje me të drejtën ndërkombëtare, siç pasqyrohet në UNCLOS të vitit 1982".

Deklarata u publikua pas Takimit të 25-të Ministror BE-ASEAN në Bandar Seri Begawan, kryeqytetin e Bruneit.

Shefeja e politikës së jashtme të BE-së, Kaja Kallas, përfaqësoi bllokun, ndërsa ministri i Jashtëm i Bruneit, Princi Mohamed Bolkiah, priti takimin e përbashkët në emër të ASEAN-it.

Ata shprehën "shqetësim të thellë për çdo masë diskriminuese ose të njëanshme që mund të pengojë ose bllokojë anijet që kalojnë nëpër Ngushticën e Hormuzit ose çdo ngushticë të përdorur për lundrim ndërkombëtar", tha deklarata.

Ngushtica mbetet e bllokuar ndërsa lufta SHBA-Izrael me Iranin përfundon dy muaj, duke goditur furnizimet globale me energji, të cilat kanë prekur kryesisht vendet aziatike.

Duke bërë thirrje për rivendosjen e kalimit të sigurt, të papenguar dhe të vazhdueshëm tranzit të anijeve dhe avionëve në Ngushticën e Hormuzit, BE dhe ASEAN "u kërkuan të gjitha palëve të përfshira të ruajnë kushte të favorshme për zbatimin e plotë dhe efektiv të armëpushimit, duke ushtruar përmbajtje maksimale, duke ndërprerë të gjitha armiqësitë dhe duke shmangur çdo akt që mund të përkeqësojë situatën".

Më 8 prill, Pakistani siguroi një armëpushim midis SHBA-së dhe Iranit, i cili mbetet në fuqi pasi Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, e zgjati atë në mënyrë të njëanshme më 21 prill.

Duke nënvizuar rëndësinë e ruajtjes së paqes, stabilitetit dhe prosperitetit rajonal, BE dhe ASEAN bënë thirrje për një "ndërprerje të plotë dhe të menjëhershme të armiqësive në të gjitha frontet në Lindjen e Mesme".

“Ne riafirmuam më tej detyrimet e të gjitha shteteve për të zgjidhur mosmarrëveshjet e tyre me mjete paqësore dhe për të respektuar sovranitetin dhe integritetin territorial të të gjitha kombeve, për të mbrojtur civilët dhe infrastrukturën civile në konfliktet e armatosura dhe për të siguruar sigurinë e paqeruajtësve të OKB-së dhe personelit humanitar, në përputhje me të drejtën ndërkombëtare, Kartën e OKB-së dhe rezolutat përkatëse të KS-OKB-së”, thuhet në deklaratën e përbashkët.

Mbi 3.300 njerëz janë vrarë në Iran, ndërsa mijëra janë zhvendosur brenda vendit për shkak të luftës SHBA-Izrael me Iranin, e cila filloi më 28 shkurt.

Mes sulmeve izraelite ndaj Libanit, të paktën katër paqeruajtës indonezianë të OKB-së janë vrarë dhe shumë të tjerë janë plagosur.

Sulmet izraelite në Liban që nga 2 marsi kanë vrarë të paktën 2.509 njerëz dhe kanë plagosur 7.755 të tjerë, ndërsa kanë zhvendosur më shumë se 1.6 milion, sipas shifrave zyrtare.

- BE dhe ASEAN shprehin keqardhje për situatën katastrofike në Gaza

BE-ja dhe 11 vendet anëtare të ASEAN shprehën gjithashtu "shqetësim të thellë" për përkeqësimin e situatës në territoret e pushtuara palestineze dhe shprehën keqardhje për situatën e vazhdueshme katastrofike humanitare në Gaza, pavarësisht armëpushimit.

Që nga tetori i vitit 2023, Gaza ka qenë nën sulmet izraelite, i cili ka vrarë më shumë se 72.000 njerëz, kryesisht gra dhe fëmijë.

Të dy blloqet "dënuan të gjitha sulmet kundër civilëve dhe infrastrukturës civile dhe bënë thirrje për akses të shpejtë, të sigurt, të qëndrueshëm dhe të papenguar humanitar për të gjithë ata që kanë nevojë, duke përfshirë edhe rritjen e kapacitetit në kalimet kufitare, përfshirë edhe nga deti".

BE dhe ASEAN gjithashtu përsëritën mbështetjen e tyre për një zgjidhje gjithëpërfshirëse dhe të qëndrueshme për të arritur paqe të drejtë dhe afatgjatë në Lindjen e Mesme bazuar në zgjidhjen me dy shtete në përputhje me ligjin ndërkombëtar dhe rezolutat përkatëse të OKB-së.